ۆاليۋتا باعامى
  • USD -

    451.7
  • EUR -

    488
  • RUB -

    5.07
رامازان ايى باستالدى: ءداستۇرلى شارالارعا ءبىرقاتار شەكتەۋ ەنگىزىلدى
24 ءساۋىر 2020
رامازان ايى باستالدى: ءداستۇرلى شارالارعا ءبىرقاتار شەكتەۋ ەنگىزىلدى

بۇگىن ون ەكى ايدىڭ سۇلتانى سانالاتىن رامازان ايى باستالدى.

قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسىنىڭ حابارلاۋىنشا، 24 ساۋىردە باستالعان رامازان ايى 23 مامىردا اياقتالادى. مامىر ايىنىڭ 19-ىنان 20-سىنا قاراعان ءتۇن - قاسيەتتى ءقادىر ءتۇنى. بيىل ءپىتىر ساداقا جان باسىنا 370 تەڭگەدەن بەلگىلەنگەن.

ايتا كەتەيىك، كوروناۆيرۋس ينفەكسياسىنا بايلانىستى ەلدە توتەنشە جاعداي جاريالانىپ، بيىل وسى رامازان ايىنداعى ءداستۇرلى شارالارعا ءبىرشاما شەكتەۋلەر ەنگىزىلدى.

«وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر، ەلىمىزدە جاريالانعان توتەنشە جاعدايعا بايلانىستى مەشىتتە جاماعاتپەن وقىلاتىن نامازدارعا ۋاقىتشا شەكتەۋ قويدىق. ءار ازاماتتىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعى قىمبات قۇندىلىق بولعاندىقتان، جۇقپالى ىندەتتىڭ الدىن الۋ ءۇشىن وسىنداي شەشىم قابىلداۋعا ءماجبۇر بولدىق. ارينە، بۇل – ۋاقىتشا سىناق. الايدا جاماعات نامازى ءۇشىن مەشىت ەسىگى جابىلعانىمەن، ساۋاپ پەن ىزگىلىك ەسىكتەرى ەشقاشان جابىلمايدى. قاسيەتتى حاديس-شاريفتە ايتىلعانداي، مۇسىلماننىڭ نيەتى امالىنان قايىرلى»، - دەدى قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسىنىڭ ءتوراعاسى ناۋرىزباي قاجى تاعان ۇلى.

وسى ورايدا قمدب قاسيەتتى رامازان ايىندا ىندەتتىڭ تارالۋىنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا، كارانتين مەرزىمىندە تاراۋىق نامازى مەشىتتەردە جاماعاتپەن وقىلمايتىنىن مالىمدەدى. اركىم تاراۋىق نامازىن ءوز شاڭىراعىندا وتباسى مۇشەلەرىمەن وقۋىنا كەڭەس بەرىلدى.

سونىمەن قاتار، مەشىتتەردە، ءدامحانالاردا، قوعامدىق ورىنداردا جانە باسقا دا مەكەمەلەردە جينالىپ، اۋىزاشار بەرۋ ۋاقىتشا توقتاتىلاتىنى ايتىلدى.

بۇدان بولەك، توتەنشە جاعدايعا بايلانىستى رامازان ايىندا بەرىلەتىن ءپىتىر ساداقا مەن زەكەتتى ءموبيلدى قوسىمشالار ارقىلى اۋدارۋعا بولادى.

ورازا تۇتۋ - يگى مۇسىلمان قاۋىمىنىڭ بەس پارىزىنىڭ ءبىرى. جالپى «ورازا» ءسوزىنىڭ ماعىناسى - ءبىر نارسەدەن الىستاۋ، بەلگىلى ءبىر ۋاقىت ارالىعىندا ىشىپ-جەۋدەن، ءناپسى قالاۋلارىنان تىيىلۋ دەگەندى بىلدىرەدى.

ورازاعا نيەت: «اللا تاعالانىڭ رازىلىعى ءۇشىن تاڭنان كۇن باتقانعا دەيىن مۇباراك رامازان ايىنىڭ ورازاسىن ۇستاۋعا نيەت ەتتىم».

اۋىزاشار دۇعاسى: «جاراتقان يەم! سەنىڭ رازىلىعىڭ ءۇشىن ورازا ۇستادىم، ساعان يمان كەلتىردىم، ساعان تاۋەكەل ەتتىم، سەن بەرگەن ريزىق-نەسىبەڭمەن اۋىز اشتىم. ۋا، كەشىرىمدى اللا! مەنىڭ الدىڭعى جانە سوڭعى كۇنا-كەمشىلىكتەرىمدى كەشىرە گور!»

جاماعات نازارىنا قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسىنىڭ مالىمەتتەرى نەگىزىندە ورازا ايىندا ءمان بەرەر مالىمەتتەردى ۇسىنامىز:

- پiتiر-ساداقانى رامازان ايىنىڭ باسىنان ايت نامازىنا دەيiن بەرۋگە بولادى. ەلىمىز بويىنشا ءار ادامعا 370 تەڭگە.

- ءپىتىر-ساداقادان تۇسكەن قاراجات ەسەبىنەن مۇگەدەكتەر مەن قارتتارعا، جەسىر ايەلدەر مەن جەتىمدەرگە، الەۋمەتتىك تۇرمىسى تومەن وتباسىلارعا قايىرىمدىلىق كومەك كورسەتىلەدى.

- جۇكتى، ومىراۋدا بالاسى بار ايەلدەرگە، جولاۋشىلارعا، ناۋقاس جاندارعا ورازا ۇستاۋ - پارىز ەمەس.

- ساپاردا جۇرگەندەرگە ورازا ۇستاماۋعا بولادى. ءبىراق باسقا كۇندەردە سانىن تولتىرىپ، اۋىز بەكىتەدى. ەگەر ساپار قيىندىق تۋعىزباسا، ابزالى - اۋىز بەكىتۋ.

RELATED NEWS
نۇرلان يمان: دىنگە، ۇلتقا قىزمەت ەتۋ تەك مەشىت سالۋمەن شەكتەلمەيدى
01 ءساۋىر 2024
نۇرلان يمان: دىنگە، ۇلتقا قىزمەت ەتۋ تەك مەشىت سالۋمەن شەكتەلمەيدى

تاياۋدا اتىراۋدا «ادال ادام – ادال ەڭبەك – ادال تابىس» اتتى تاقىرىپپەن ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ ءۇشىنشى وتىرىسى وتكەن بولاتىن. وسى قۇرىلتايعا ارنايى قاتىسقان مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆ ماڭىزدى يدەولوگيالىق تۇجىرىمدارىمىز بەن نەگىزگى باعىتتارىمىز – تاۋەلسىزدىك جانە وتانشىلدىق، بىرلىك جانە ىنتىماق، ادىلدىك جانە جاۋاپكەرشىلىك، زاڭ جانە ءتارتىپ، ەڭبەكقورلىق جانە كاسىبي بىلىكتىلىك، جاسامپازدىق جانە جاڭاشىلدىق ەكەندىگىن جان-جاقتى ايتا كەلە ەلدەگى ءدىن ماسەلەسىنە، مەشىت ماسەلەسىنە دە ايرىقشا توقتالعان بولاتىن. 
«ەلگە جاناشىر ىسكەر ازاماتتار بىزدە دە از ەمەس. مۇنداي ازاماتتار قوعامعا قاجەتتى كوپتەگەن جوباعا قارجى سالىپ، يگى ىستەردىڭ باسى-قاسىندا ءجۇر. قايىرىمدىلىق جانە ۆولونتەرلىك باستامالارعا دەمەۋشىلىك جاساپ كەلەدى. مەملەكەت تە وتانشىل ازاماتتاردى وزگەلەرگە ۇلگى ەتىپ، ولارعا قولداۋ كورسەتەدى. ارينە، ايماقتاردا ءوز قارجىسىنا مەشىت سالعان كاسىپكەرلەردىڭ نيەتى ءتۇزۋ، ونى تۇسىنۋگە بولادى. الايدا جاڭا مەكتەپ، جاتاقحانا، اۋرۋحانا، كىتاپحانا، مۇراجاي نەمەسە سپورت سارايىن تۇرعىزۋ الدەقايدا ماڭىزدىراق. مۇنىڭ ساۋابى مول. كەيىنگى ۇرپاق تا وسىنداي يگى ىستەرگە العىس ايتارى انىق»، - دەگەن ەدى پرەزيدەنت.
استاناداعى «اللانىڭ گ ۇلى» اتالىپ كەتكەن ىرىسكەلدى قاجى اتىنداعى مەشىتتىڭ باس يمام نۇرلان يمام بايجىگىت ۇلى دا پرەزيدەنتتىڭ مەشىت سالۋعا قاتىستى پىكىرىن قۇپ كورەتىندىگىن ايتادى.
«مەملەكەت باسشىسى اتىراۋدا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدا دىنگە قاتىستى وتە دۇرىس ماسەلەلەر كوتەرىپ، مەشىت سالۋ ىسىنە قاتىستى ايرىقشا توقتالىپ ءوتتى. ياعني، دىنگە قىزمەت ەتۋ، ۇلتقا قىزمەت ەتۋ تەك مەشىت سالۋمەن عانا شەكتەلمەيدى. جول سالۋ، بالاباقشا سالۋ، مەكتەپ سالۋ دا ۇلتقا قىزمەت سانالادى. مەشىت سالىنعان كەزدە نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكتىلەرىنىڭ ءبارى رەتتەلۋى ءتيىس جانە دە ەلىمىزدە ورىندى جۇرگىزىلىپ كەلەدى»، - دەدى نۇرلان يمام. 
ەستە بولسا، سول قۇرىلتايدا مەملەكەت باسشىسى يسلام ەلدەرىندە ايگىلى ءدىن قايراتكەرلەرىنىڭ بەيىتى مىندەتتى تۇردە جاپقىشپەن جابىلاتىندىعىن ايتا كەلە ياساۋي كەسەنەسىنە قاتىستى كونە جادىگەرگە نازار اۋدارتقان ەدى.
«ءماديناداعى مۇحاممەد پايعامباردىڭ ءقابىرى دە وسىلاي بۇركەلگەن. بۇل – يسلام وركەنيەتىنىڭ ءداستۇرى. ال قاسيەتتى تۇركىستانداعى ياساۋي قابىرىندە كوپتەن بەرى ارنايى جاپقىش جوق. تالاي زاماننان كەلە جاتقان كونە جاپقىشتى قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىسى ءبىراز جىل بۇرىن باستالىپ، اياقسىز قالعان. مەن قۇزىرلى مەملەكەتتىك ورگانعا وسى قۇندى مۇرانى تەزىرەك ساپالى جوندەۋدەن وتكىزىپ، تاريحي ورنىنا قايتارۋدى تاپسىرامىن»، - دەگەن بولاتىن قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى.
نۇرلان يمام ءدال وسى ماسەلەگە دە ايرىقشا توقتالىپ ءوتتى. 
«ءيا، يسلام قوجا احمەت ياساۋي سىندى تاريحي تۇلعالاردىڭ قابىرىندە جاپقىش بولادى. جالپى، جاپقىش تەك تاريحي تۇلعالارعا عانا ەمەس، كەز كەلگەن ادامنىڭ جانازاسىندا جابىلادى. وندا «ءبارىمىز جاراتقاننان كەلگەنبىز»، «ءبارىمىز اللاعا قايتامىز» دەگەن سياقتى ەسكەرتپە، اڭداتپا دۇعالار جازىلادى. مۇنداي جاپقىشتار بار دۇنيە. مەنىڭشە، بۇل جاپقىشتى قىمبات تاستارمەن اسپەتتەپ، ەرەكشە دايىنداسا، وتە قۇندى ءارى دۇرىس بولادى. بارلىق ادامعا، اسىرەسە، مۇسىلمان ەلدەرىنەن كەلەتىن تۇلعالارعا تۇسىنىكتى بولۋى ءۇشىن ول كىسىنىڭ ءومىرىن، ەڭبەكتەرىن ارابي نۇسقادا جازىپ قويعان ءجون. ەرتەرەكتە بابالارىمىزدا كالليگرافيا ونەرى جاقسى دامىعان. سونى قايتا جانداندىرۋىمىز قاجەت»، - دەدى ىرىسكەلدى قاجى اتىنداعى مەشىتتىڭ باس يمامى.
سونىمەن قاتار ول مارال يشان، ىرعىزباي بي، قابانباي، بوگەنباي، رايىمبەك باتىرلار سىندى ەسىمى ەلىمىزگە تانىمال ادامداردىڭ قابىرىندە دە جاپقىش بولۋى تيىستىگىن باسا ايتتى. 
«ەلىمىزدە تىيىم سالىنعان «اتا جولى» سىندى ۇيىمدار ءقابىر باسىنا ماتا جاۋىپ كەتە بەرەدى. ءقابىر باسى اقتىققا تولىپ قالادى. شامانيزم ەلەمەنتىن جاساماماۋىمىز كەرەك. جالپى، پرەزيدەنتىمىزدىڭ ايتقان ءسوزىنىڭ استارىندا مۇسىلمان ەكەنىمىزدى كورسەتەتىن ۇلكەن دانالىق جاتىر. سوندىقتان تولىقتاي قولدايمىن»، - دەدى ول.

2019 جىلعى ورازا جانە ناماز كەستەسى
28 ءساۋىر 2019
2019 جىلعى ورازا جانە ناماز كەستەسى

قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسىنىڭ سايتىندا بيىلعا ارنالعان قازاقستان ەلدىمەكەندەرىنىڭ رامازان ايىنداعى ورازا جانە ناماز كەستەسى جاريالاندى. ءتورالقا ءماجىلىسى مۇشەلەرىنىڭ ءبىراۋىزدى شەشىمىمەن بيىلعى ءپىتىر ساداقا مولشەرى – 300 تەڭگە بولىپ بەكىتىلدى. ءپىتىر ساداقانى رامازان ايىنىڭ ءبىرىنشى كۇنىنەن ورازا ايت نامازىنا دەيىن بەرۋگە بولادى.

قازاقستاننىڭ وزگە ەلدىمەكەندەرى بويىنشا رامازان كەستەسىن بىلگىڭىز كەلسە تومەندەگى سىلتەمەنى باسىپ، جۇكتەپ الا الاسىز.

www.muftyat.kz

بيىلعى ورازا كەستەسى جاريالاندى
20 ءساۋىر 2020
بيىلعى ورازا كەستەسى جاريالاندى

قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسىنىڭ رەسمي سايتى 2020 جىلعا ارنالعان رامازان ايىنىڭ ورازا جانە ناماز كەستەسىن جاريالادى.

 

سونداي-اق، بيىلعى ءپىتىر ساداقا مولشەرى – 370 تەڭگە بولىپ بەكىتىلدى. ورازانىڭ العاشقى كۇنى 2020 جىلدىڭ 24 ءساۋىرى، جۇماعا سايكەس كەلەدى. 

ءبىز تۋرالى
ulys.kz — اقپاراتتىق، ساراپتامالىق جانە تانىمدىق باعىتتاعى ماتەريالداردى بەرەدى.
 
مۋلتيمەديالىق جوبا زامان تالابىنا ساي جاسالعان. قازاقستاننىڭ اقپاراتتىق نارىعىن ساپالى
كونتەنتپەن قامتاماسىز ەتۋگە ۇلەس قوسۋعا باعىتتالعان. مۇنداعى ساراپتامالىق، تانىمدىق
ماقالالار سان سالانى قامتيدى. گەوستراتەگيا، گەوەكونوميكا، گەوساياسات، حالىقارالىق
قاتىناستار مەن ەلدىڭ ىشكى-سىرتقى ساياساتى، ەكونوميكا، جاھاندا بولىپ جاتقان تەكتونيكالىق
وزگەرىستەر مەن ترەند تاقىرىپتار ۇلتتىق مۇددە تۇرعىسىنان تەرەڭ تالدانىپ قازاق
وقىرماندارىنا جەتكىزىلەدى. ورتالىق ازيا مەن تۇركى الەمىنە ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى.