ۆاليۋتا باعامى
  • USD -

    509.3
  • EUR -

    595.5
  • RUB -

    6.65
مەملەكەت حالىققا قانداي الەۋمەتتىك كومەك ۇسىنىپ وتىر
فوتو: baq 17 قاڭتار 2025
مەملەكەت حالىققا قانداي الەۋمەتتىك كومەك ۇسىنىپ وتىر

مەملەكەت حالىق الدىنداعى ءوزىنىڭ بارلىق الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەرىن ورىندايدى. بۇگىنگى تاڭدا مەملەكەتتىك بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ 50%-دان استامى ازاماتتاردى مەملەكەتتىك قولداۋعا جۇمسالادى، دەپ حابارلايدى BAQ.KZ.

الەۋمەتتىك قولداۋ

وتكەن جىلى ازاماتتاردىڭ الەۋمەتتىك وسال توپتارىن الەۋمەتتىك قولداۋعا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن عانا 5،4 ترلن تەڭگە قاراجات ءبولىندى.

بيىل ول 6 ترلن تەڭگەدەن استى. الەۋمەتتىك قولداۋ شامامەن 5 ملن ادامعا نەمەسە ءاربىر ءتورتىنشى قازاقستاندىققا كورسەتىلەدى دەپ كۇتىلۋدە.

ولاردىڭ ىشىندە 2،5 ملن استام زەينەتكەر، شامامەن 1 ملن مۇگەدەكتىگى بار ادامدار، 500 مىڭنان استام بالالارى بار وتباسى جانە ازاماتتاردىڭ باسقا دا ساناتتارى.

بۇل رەتتە الەۋمەتتىك تولەمدەردىڭ ساتىپ الۋ قۇنىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جاردەماقىلاردىڭ بارلىق تۇرلەرىنىڭ مولشەرى ينفلياسيا دەڭگەيىنە ۇلعايتىلدى، ال ورتاق زەينەتاقىنىڭ – ينفلياسيا دەڭگەيىنەن اسىپ ءتۇسۋى +2 پايىز.

جەرگىلىكتى جەرلەردە ومىرلىك قيىن جاعدايدا جۇرگەن تۇلعالارعا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك بولۋگە ەرەكشە نازار اۋدارىلادى.

وتكەن جىلى جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋگە 39،5 ملرد تەڭگە بولىنگەن بولسا، بيىل وڭىرلەردە ءومىر ءسۇرۋ قۇنىنىڭ اۋىتقۋى مۇمكىن بولعان جاعدايدا ازاماتتارعا قولداۋدى كۇشەيتۋگە بولىنگەن قاراجات سانى 132 ملرد تەڭگەدەن استى.

جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار تۇرعىن ءۇي كومەگى رەتىندە بولىنەتىن قاراجات كولەمىن 2،6 ملرد تەڭگەگە دەيىن ۇلعايتتى، وندا كوممۋنالدىق قىزمەتتەردىڭ جەكەلەگەن تۇرلەرىنىڭ تاريفتەرىنە قاتىستى وزگەرىستەر قاراستىرىلعان.

سونىمەن قاتار، جەرگىلىكتى ءماسليحاتتاردىڭ شەشىمى بويىنشا، جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردە ازاماتتاردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارىنا الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتۋگە 75 ملرد تەڭگەدەن استام قاراجات كوزدەلگەن. بۇل ساناتتاردى جاو وزدەرى انىقتايدى (الەۋمەتتىك ماڭىزدى اۋرۋلارى بار ادامدار، جالعىزباستى ازاماتتار، تابيعي اپاتتاردان زارداپ شەككەندەر جانە ت.ب.).

سونداي-اق، 2025 جىلى جۇمىسپەن قامتۋعا جاردەمدەسۋدىڭ بەلسەندى شارالارىن جۇزەگە اسىرۋعا 211،8 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. بۇل قاراجات 218،7 مىڭ جۇمىسسىز ازاماتتى جۇمىسپەن قامتۋعا جاردەمدەسۋگە باعىتتالادى.

بالالاردى قولداۋ 

بيىلعى وقۋ جىلىندا 1،7 ميلليوننان استام بالا تەگىن تاماقپەن قامتاماسىز ەتىلەدى، بۇل ماقساتقا جۇمسالاتىن شىعىن 192 ملرد تەڭگەدەن اسادى.

مەملەكەت مەكتەپكە دەيىنگى جانە مەكتەپتىك ءبىلىم بەرۋ ءۇشىن 5،3 ترلن تەڭگە باعىتتايدى.

مەكتەپ جاسىنا دەيىنگى بالالار مەن مەكتەپ وقۋشىلارىنا ارنالعان جان باسىنا شاققانداعى نورماتيۆتەر مەملەكەتتىك مەكەمەلەرگە عانا ەمەس، ءبىلىم بەرۋ قىزمەتىن كورسەتەتىن جەكە ۇيىمدارعا دا بەرىلەدى.

وتكەن جىلى تاراز، شىمكەنت، تۇركىستان جانە ورال قالالارىنداعى مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمداردا ۆاۋچەرلىك قارجىلاندىرۋدى ەنگىزۋدىڭ ارقاسىندا جاو بالاباقشالارداعى كەزەكتى رەتتەپ، بۇرىن كەزەكتە تۇرعان بالالاردى تولىعىمەن ورنالاستىردى. بيىل بۇل جۇمىس ەل كولەمىندە جۇرگىزىلەدى.

ازاماتتاردى كورسەتىلەتىن مەملەكەتتىك قولداۋ تۇرلەرى تۋرالى اقپاراتتاندىرۋ، وسى كومەكتى ۋاقىتىلى الۋ جانە ونىڭ بەرىلۋىنە وزدىگىنەن مونيتورينگ جۇرگىزۋ ماقساتىندا بالالارعا تەگىن تاماق پەن ازاماتتارعا تەگىن دارى-دارمەكتەردى الۋ ءۇشىن الەۋمەتتىك ءامياندى ەنگىزۋ باستالدى.

تەك وتكەن جىلدىڭ ءتورت ايىندا عانا الەۋمەتتىك ءامياندى پايدالانا وتىرىپ، 1،7 ملن رەسەپت بويىنشا تەگىن دارى-دارمەك بەرىلدى. بيىل وسى قۇرالدى قولدانا وتىرىپ كورسەتىلەتىن كومەك تۇرلەرى كەڭەيتىلەدى.

ستۋدەنتتەردى قولداۋ

جوو مەن تجكب ستۋدەنتتەرىنىڭ ستيپەنديالارى ءبىر دەڭگەيگە جەتتى دەۋگە بولادى. بيىلعى جىلى ستۋدەنتتەردىڭ ورتاشا ستيپەندياسى 52 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى (پەداگوگيكالىق جانە مەديسينالىق باعىتتار بويىنشا – 84 مىڭ تەڭگە)، ماگيسترانتتاردىكى – 117 مىڭ تەڭگە، دوكتورانتتاردىكى – 262 مىڭ تەڭگە.

وسى ماقساتتارعا 2025 جىلعا ارنالعان مەملەكەتتىك بيۋدجەتتەن جوو ستۋدەنتتەرىنە شامامەن 150 ملرد تەڭگە، ال كوللەدج ستۋدەنتتەرىنە 85 ملرد تەڭگە بولىنەدى.

بارلىق ستۋدەنتتەردى جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن 40 جاتاقحانا سالىنىپ، ولاردا 11 مىڭنان استام ورىن دايىندالدى.

الەۋمەتتىك وسال وتباسىلاردان شىققان قالالىق ەمەس ستۋدەنتتەرگە («اتا-اناسىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان جەتىمدەر»، «مۇگەدەكتەر، بالا كۇنىنەن مۇگەدەكتەر، مۇگەدەك بالالار») جاتاقحانادا تۇرۋ ءۇشىن 29 اەك (100 050 تەڭگە) كولەمىندە وتەماقى قاراستىرىلعان.

وتكەن جىلى مۇنداي قۇقىقتى 3،9 مىڭ جوو ستۋدەنتى پايدالاندى. اعىمداعى جىلى بۇل ماقساتتارعا شامامەن 400 ملن تەڭگە باعىتتالادى.

مەديسينالىق قولداۋ

مەديسينالىق كومەك كورسەتۋ جانە دارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋگە ارنالعان شىعىندار 2،8 ترلن تەڭگەدەن اسىپ ءتۇستى، ونىڭ 1،6 ترلن تەڭگەسى كەپىلدەندىرىلگەن كومەككە ءبولىندى. وتكەن جىلى ەمحانالارعا 100 ملن-نان استام جۇگىنۋ، ال ستاسيونارلاردا 2،7 ملن-نان استام ادام ەم الدى.

مەملەكەت جىل سايىن 20 ملن-نان استام تۇرعىنعا كەپىلدەندىرىلگەن بازالىق مەديسينالىق كومەك، 2،5 ملن ادامعا تەگىن دارى-دارمەك جانە ءاربىر قازاقستاندىققا 552 ملرد تەڭگە كولەمىندە جان باسىنا شاققانداعى نورماتيۆ بويىنشا العاشقى جانە امبۋلاتوريالىق مەديسينالىق كومەك كورسەتۋدى قامتاماسىز ەتۋگە قاراجات بولەدى.

باسپانا ماسەلەسىندە قولداۋ

وتكەن جىلى 18،96 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي نەمەسە 172 مىڭنان استام تۇرعىن ءۇي سالىندى. بۇل ەل تاۋەلسىزدىگى جىلدارىنداعى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنىڭ رەكوردتىق كورسەتكىشى.

وتكەن جىلى الەۋمەتتىك وسال ساناتتاعى ازاماتتارعا ارنالعان 20 مىڭنان استام پاتەر ساتىپ الىندى، 13 مىڭ ازامات ءوز باسپاناسىنا يە بولدى، ال 10،4 مىڭ ازاماتقا جالعا الۋ تولەمىنىڭ ءبىر بولىگىن سۋبسيديالاۋ ءۇشىن تۇرعىن ءۇي تولەمدەرى تاعايىندالدى.

«ناۋرىز» جانە «وتاۋ» مەملەكەتتىك باعدارلامالارى اياسىندا 10 مىڭعا جۋىق ادام تۇرعىن ءۇي جاعدايىن جاقسارتتى.

جالپى 64 مىڭ وتباسىنى قولداۋعا 1 ترلن تەڭگە ءبولىندى.

RELATED NEWS
1 قاڭتاردان باستاپ زەينەتاقى مەن جاردەماقى كولەمى ءوستى
05 قاڭتار 2025
1 قاڭتاردان باستاپ زەينەتاقى مەن جاردەماقى كولەمى ءوستى

2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ مەملەكەتتىك جاردەماقىلار مەن بازالىق زەينەتاقى تولەمدەرىنىڭ بارلىق ءتۇرىنىڭ مولشەرى  6،5 پايىزعا، ىنتىماقتى زەينەتاقى 8،5 پايىزعا كوتەرىلدى، - دەپ حابارلايدى ق ر ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى.

2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ بازالىق زەينەتاقىنىڭ ەڭ تومەن مولشەرى ەڭ تومەن كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ 65 پايىزىنان 70 پايىزعا دەيىن ۇلعايتىلدى، بۇل 32 360 تەڭگە بولىپ، ونىڭ ەڭ جوعارى مولشەرى ەڭ تومەن كۇنكورىس دەڭگەيىنەن 105-تەن 110 پايىزعا دەيىن ارتتىرىلىپ، 50 851 تەڭگە بولادى.

مىسالى، 2019 جىلى زەينەتكەرلىككە شىققان 69 جاستاعى زەينەتكەردىڭ 2024 جىلى بيۋدجەتتەن تولەنەتىن زەينەتاقى مولشەرى 156 856 تەڭگە بولدى، ونىڭ ىشىندە بازالىق زەينەتاقى تولەمى – 45 578 تەڭگە، ىنتىماقتى زەينەتاقى – 111 278 تەڭگە. 2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ ءوسىمدى ەسكەرە وتىرىپ، وسى زەينەتكەر ءۇشىن زەينەتاقىنىڭ جالپى سوماسى 171 588 تەڭگەگە دەيىن ۇلعايدى، ونىڭ ىشىندە بازالىق زەينەتاقى – 50 851 تەڭگە، ىنتىماقتى زەينەتاقى – 120 737 تەڭگە بولدى. اتالعان سومالارعا بجزق-داعى تولەمدەر كىرمەيتىنىن اتاپ ءوتۋ ماڭىزدى.

 

سونداي-اق 2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ مەملەكەتتىك جاردەماقىلاردىڭ مولشەرى ۇلعايدى:

  • 1، 2، 3 بالا تۋعاندا بەرىلەتىن جاردەماقى 140 296 تەڭگەدەن 149 416 تەڭگەگە دەيىن، 4 جانە ودان دا كوپ بالا تۋعاندا بەرىلەتىن جاردەماقى – 232 596 تەڭگەدەن 247 716 تەڭگەگە دەيىن ۇلعايدى؛
  • مولشەرى بالالار سانىنا بايلانىستى بەرىلەتىن كوپبالالى وتباسىلارعا ارنالعان  جاردەماقى 4 بالاسى بار وتباسىلار ءۇشىن 59 183 تەڭگەدەن 63 030 تەڭگەگە دەيىن، 10 بالاسى بار وتباسىلار ءۇشىن – 147 680 تەڭگەدەن 157 280 تەڭگەگە دەيىن ارتتى؛
  • I توپ مۇگەدەكتىگى بار ادامدارعا ارنالعان جاردەماقى 95 496 تەڭگەدەن 101 702 تەڭگەگە دەيىن، II توپ – 76 397 تەڭگەدەن 81 362 تەڭگەگە دەيىن، III توپ – 52 089 تەڭگەدەن 55 474 تەڭگەگە دەيىن ءوستى.

سونداي-اق، مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ قورىنان (بۇدان ءارى – ءماسق) اسىراۋشىسىنان ايىرىلۋ جانە ەڭبەككە قابىلەتتىلىگىنەن ايىرىلۋ بويىنشا تولەمدەر مولشەرى 6،5 پايىزعڭا ارتتى. اتالعان تولەمدەر مىندەتتى الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ جۇيەسىنە قاتىسۋشىلارعا بيۋدجەتتەن بەرىلەتىن مەملەكەتتىك جاردەماقىلارعا قوسىمشا جۇزەگە اسىرىلادى.

تولەمدەردىڭ مولشەرى جەكە ساناتتارعا جانە مىنالارعا بايلانىستى بولادى:

  • سوڭعى 2 جىلدا ءماسق-عا الەۋمەتتىك اۋدارىمدار جۇرگىزىلگەن ورتاشا ايلىق تابىس؛
  • ەڭبەككە قابىلەتتىلىگىنەن ايىرىلۋ كوەففيسيەنتتەرى؛
  • اسىراۋىنداعى ادامدار سانى؛
  • مىندەتتى الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ جۇيەسىنە قاتىسۋ ءوتىلى جانە تابىستى الماستىرۋ.
جاڭا جىلدان باستاپ ەلىمىزدە كەدەيلىك شەگى باسقاشا ەسەپتەلەدى
27 جەلتوقسان 2024
جاڭا جىلدان باستاپ ەلىمىزدە كەدەيلىك شەگى باسقاشا ەسەپتەلەدى

ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى «كەدەيلىك شەگىنىڭ مولشەرىن ايقىنداۋ تۋرالى» بۇيرىققا ءتيىستى وزگەرىستەر ەنگىزدى، دەپ حابارلايدى Ulys.

2025 جىلدان باستاپ قازاقستاندا اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك تاعايىنداۋ ءۇشىن كەدەيلىك شەگى جاڭاشا ەسەپتەلەدى. 

2025 جىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ كەدەيلىك شەگى مەديانالىق تابىستىڭ 35 پايىزىن قۇرايدى. ءبىراق ونىڭ مولشەرى وڭىرلىك ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ 70%-ىنان تومەن بولماۋعا ءتيىس.

ايتا كەتەرى، ءقازىر كەدەيلىك شەگى ەڭ تومەن كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ 70 پايىزى مولشەرىندە ايقىندالادى.

بۇيرىق 6 قاڭتاردا كۇشىنە ەنەدى.

ەندى  بىرنەشە جۇمىستا قاتار ىستەگەن ايەلدەر دەكرەتتىك تولەمدى از الاتىن بولادى
12 ءساۋىر 2025
ەندى بىرنەشە جۇمىستا قاتار ىستەگەن ايەلدەر دەكرەتتىك تولەمدى از الاتىن بولادى

بيىل ءساۋىر ايىنان باستاپ قازاقستاندا دەكرەتتىك تولەمدەردى ەسەپتەۋ تارتىبىنە قاتىستى وزگەرىس كۇشىنە ەندى. ەندى جۇكتىلىك پەن بوسانۋعا بايلانىستى الەۋمەتتىك تولەم 7 ەڭ تومەنگى جالاقىدان اسپايتىن ورتاشا ايلىقپەن ەسەپتەلەدى. ياعني ءبىر ەمەس، بىرنەشە جۇمىستا قاتار ىستەپ، ايىنا 595 مىڭ تەڭگەدەن ارتىق تابىس تاۋىپ جۇرگەن جۇكتى ايەل دەكرەتكە شىققاندا ەڭ كوپ دەگەندە 2 499 000 تەڭگە الادى. ال كەيبىر انالاردىڭ 3 391 500 تەڭگە الۋعا دا قۇقىعى بار. 

مىسالى، قىزمەتكەر ايەل جۇمىسىنان 2025 جىلعى ساۋىردە دەكرەتكە شىقسا، ونىڭ ورتاشا ايلىق كىرىسىن انىقتاۋ كەزىندە 2024 جىلعى ساۋىردەن 2025 جىلعى ناۋرىزعا دەيىنگى كەزەڭ ەسكەرىلەدى.

«ەگەر سوڭعى 12 ايداعى ورتاشا ايلىق كىرىس 595 000 تەڭگەدەن كوپ بولسا (جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ سانىنا قاراماستان)، وندا ول ايەلگە جۇكتىلىككە جانە بوسانۋعا بايلانىستى الەۋمەتتىك تولەم بىلاي تاعايىندالادى: ەمحانا پاراعى 126 كۇنگە بەرىلگەن جاعدايدا – 2 499 000 تەڭگە؛ ەمحانا پاراعى 170 كۇنگە بەرىلگەن جاعدايدا –  3 391 500 تەڭگە»، - دەپ ءتۇسىندىردى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى.

ايتا كەتەرى، يادرولىق سىناقتىڭ زاردابىن تارتقان ايماقتا تۇراتىن جانە جەڭىلدىكتەر مەن وتەماقىلارعا قۇقىعىن راستايتىن كۋالىگى بار ايەلدەرگە ەمحانا پاراعى 170 كۇنگە بەرىلەدى. ياعني وسى ساناتقا كىرەتىن انالاردىڭ دەكرەتتىك تولەمى 3،4 ميلليون تەڭگەنى قۇرايدى.

دەگەنمەن ورتاشا ايلىق كىرىسى 595 مىڭ تەڭگەدەن اساتىن ايەلدەر جۇمىس بەرۋشى ارقىلى قوسىمشا تولەم الا الادى. ەڭبەك كودەكسىنە سايكەس، جۇمىس بەرۋشى قوردان تولەنگەن سومانى شەگەرىپ، ورتاشا جالاقىسىن ساقتاي وتىرىپ، جۇكتىلىككە جانە بوسانۋعا بايلانىستى دەمالىسقا اقى تولەيدى. بۇل ەڭبەك شارتىندا نەمەسە ۇجىمدىق شارتتا، جۇمىس بەرۋشىنىڭ اكتىسىندە كوزدەلۋى مۇمكىن. ەگەر مۇنداي ەرەجە بولماسا، قىزمەتكەر ونى سول قۇجاتتارعا ەنگىزۋدى تالاپ ەتۋگە قۇقىلى.

ال سوڭعى 12 ايداعى ورتاشا تابىسى 595 مىڭ تەڭگەدەن تومەن ايەلدەر ءۇشىن جۇكتىلىككە جانە بوسانۋعا بايلانىستى الەۋمەتتىك تولەمدى تاعايىنداۋ ءتارتىبى وزگەرمەيدى.

سەگىزىنشى ساۋىردەن كۇشىنە ەنگەن بۇل وزگەرىستەردىڭ جۇمىس ىستەمەيتىن ايەلدەرگە ەش قاتىسى جوق. ولار سول كۇيى ءسابي دۇنيەگە كەلگەندە مەملەكەتتەن بەرىلەتىن ءبىرجولعى تولەم مەن بالا كۇتىمىنە بايلانىستى جاردەماقىنى الا بەرەدى.

بالا تۋعاندا بەرىلەتىن ءبىرجولعى مەملەكەتتىك جاردەماقى:

  • ءبىرىنشى، ەكىنشى، ءۇشىنشى بالاعا – 38 اەك نەمەسە 149 416 تەڭگە؛
  • ءتورتىنشى جانە ودان كەيىنگى بالالارعا – 63 اەك نەمەسە 247 716 تەڭگە.

ال وتباسىندا ەگىز، ۇشەم نە تورتەم دۇنيەگە كەلسە، ءبىرجولعى جاردەماقى ءار سابيگە بولەك تولەنەدى.

ءبىز تۋرالى
ulys.kz — اقپاراتتىق، ساراپتامالىق جانە تانىمدىق باعىتتاعى ماتەريالداردى بەرەدى.
 
مۋلتيمەديالىق جوبا زامان تالابىنا ساي جاسالعان. قازاقستاننىڭ اقپاراتتىق نارىعىن ساپالى
كونتەنتپەن قامتاماسىز ەتۋگە ۇلەس قوسۋعا باعىتتالعان. مۇنداعى ساراپتامالىق، تانىمدىق
ماقالالار سان سالانى قامتيدى. گەوستراتەگيا، گەوەكونوميكا، گەوساياسات، حالىقارالىق
قاتىناستار مەن ەلدىڭ ىشكى-سىرتقى ساياساتى، ەكونوميكا، جاھاندا بولىپ جاتقان تەكتونيكالىق
وزگەرىستەر مەن ترەند تاقىرىپتار ۇلتتىق مۇددە تۇرعىسىنان تەرەڭ تالدانىپ قازاق
وقىرماندارىنا جەتكىزىلەدى. ورتالىق ازيا مەن تۇركى الەمىنە ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى.