ۆاليۋتا باعامى
  • USD -

    473.1
  • EUR -

    559.5
  • RUB -

    6.19
اجىراسۋ نەگە بەلەڭ الۋدا
اشىق كوز 19 ماۋسىم 2024
اجىراسۋ نەگە بەلەڭ الۋدا

قازاق جاستارى وتباسى قۇندىلىعىنا نەمقۇرايلىلىق تانىتۋدا 

قازىرگى قازاق قوعامىنداعى ءورشىپ تۇرعان وزەكتى ماسەلەنىڭ ءبىرى – اجىراسۋ. ولاي دەۋىمىزدىڭ سەبەبى قازاقستاندا ءاربىر ءۇشىنشى نەكە اجىراسۋمەن اياقتالادى  ەكەن. ق ر ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ  دەرەكتەرىنە جۇگىنسەك، 2022 جىلى ەلىمىزدە 130 مىڭعا جۋىق جاس شاڭىراق كوتەرسە، 22500-دەن استام وتباسىلىق جۇپتىڭ جولدارى ەكىگە ايرىلعان. ال 2023 جىلى احات ورگاندارى قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا 120،8 مىڭ نەكەنى تىركەگەن. بۇل الدىڭعى جىلمەن سالىستىرعاندا 5،9% از. نەكەنىڭ ساقتالۋىنا كەلەر بولساق، ولاردىڭ سانى 2022 جىلمەن سالىستىرعاندا 9،6% ازايىپ، 40،2 مىڭدى قۇراعان ەكەن. تۇرعىلىقتى جەرىنە زەر سالار بولساق، قالالىق جەرلەردە اجىراسۋعا ءوتىنىش كوپ بەرىلگەن. ماسەلەن، قالالىق جەرلەردە 29،4 مىڭ اجىراسۋ (73،1%)، اۋىلدىق جەرلەردە 10،8 مىڭ اجىراسۋ (26،9%) تىركەلگەن. الايدا، بۇل كەلتىرىلگەن مالىمەتتەرگە دە سەنە بەرۋگە بولمايدى،  ويتكەنى ولاردىڭ اراسىندا جالعان تۇردە، وتىرىك اجىراساتىندار دا از ەمەس.  

شاڭىراقتىڭ شايقالۋىنا نە سەبەپ؟

كوپتەگەن جاستار توي وتكەن سوڭ ءبىر جىلدىڭ ىشىندە اجىراسۋعا ارىز بەرەدى ەكەن. ساياساتكەرلەر مەن دەپۋتاتتار وتباسى ينستيتۋتى  قۇردىمعا كەتىپ بارادى دەپ دابىل قاعۋدا، بۇل پىكىردى الەۋمەتتانۋشىلار دا  قولداپ وتىر.

اجىراسۋ دەڭگەيىنىڭ كۇرت ءوسۋى - بۇل تەك وتباسىنىڭ ىشىندەگى نەگاتيۆتى فاكتور ەمەس، سونىمەن قاتار جۇرتشىلىقتىڭ سانا-سەزىمىنىڭ وزگەرۋى دەيدى پسيحولوگتار. اجىراسۋدىڭ سەبەپتەرى كوپ، جالپى العاندا  بۇل تۇرعىدا قازاقستاندىق قوعامدا قانداي ماسەلەلەردىڭ  بار ەكەندىگىن ايعاقتايدى. سونىمەن...

اتا-انالارى مەن تۋعان-تۋىسقانداردىڭ ارالاسۋى

كەيبىر اجىراسقان جاستاردىڭ اۋزىنان: «بارىنە ونىڭ شەشەسى (جىگىتتىڭ نەمەسە بويجەتكەننىڭ) كىنالى» دەگەندى ءجيى ەستيمىز. كەيبىر اتا-انا ءوز بالاسىنىڭ جار تاڭداۋداعى ارەكەتىنە، ەكى جاستىڭ باقىتتى جانۇيا قۇرۋىنا كەدەرگى جاساپ باعادى. قۇداعيلاردىڭ اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىسپەۋشىلىكتىڭ ءوزى كەيدە ەكى جاستىڭ ەكى جاققا كەتۋىنە سەبەپ بولىپ جاتادى. وسىدان-اق ەكى جاستىڭ باقىتتى بولۋى تەك وزدەرىنە عانا ەمەس، اتا-انالارى مەن تۋىس-تۋعاندارىنا دا بايلانىستى ەكەنىن كورەمىز. قازاقتىڭ «قاتىن الما، قايىن ال» دەگەن سوزىنە دە بويداقتار قۇلاق اسقاندارى ابزال. 

وتباسىنداعى زورلىق-زومبىلىق

زورلىق-زومبىلىق - ايرانداي ۇيىعان وتباسىنىڭ ويران بولۋىنىڭ باستى سەبەبى. الايدا، الەۋمەتتىك ساۋالناما كورسەتكەنىندەي، اجىراسۋ تەك كۇيەۋى تاراپىنان سوققى  جەپ، قورلىق كورۋىنە عانا بايلانىستى ەمەس كورىنەدى. بۇل ورايدا اڭگىمە وتباسى بيۋدجەتىن ەركەگى رەتتەپ، ايەلىنە پسيحولوگيالىق تۇردە قىسىم كورسەتىپ،  قارجىدان قاعىپ، كىرىپتار  ەتىپ ۇستاۋىندا دا بولىپ وتىر.

ايەلىڭ مەنشىگىڭ ەمەس

ۇيلەنگەنشە  توسىن  مىنەز كورسەتپەي، بيازى بولىپ جۇرگەن ەر ازامات وتباسىن قۇرعان سوڭ ەركىنسىپ، ءوز دەگەنىن جاساي باستايدى. مۇنداي جىگىتتەر ايەلىن  ءوز مەنشىگىم دەپ  ساناپ، ويىنا كەلگەنىن ىستەيدى. تومەنشىكتەتەدى، داۋىس كوتەرىپ جەكيدى، جۇدىرىق جۇمسايدى. ارينە، كەشە عانا جارىنا سۇيىكتى بولىپ  جۇرگەن ايەلدىڭ بۇل قورلىققا شىداماسى انىق.

كوزقاراستىڭ قاراما-قايشىلىعى

وتباسىلىق ءومىردىڭ العاشقى ايلارىنان سوڭ ەرلى-زايىپتىلار ومىرگە دەگەن كوزقاراستارىنىڭ، قىزىعۋشىلىقتارىنىڭ  ءارقيلى ەكەنىن باعامداي باستايدى. ولار بالا تاربيەسى، ءۇي  ءىشى شارۋاسى ماسەلەلەرىندە  ورتاق  مامىلەگە كەلە الماۋلارى مۇمكىن. وسىنىڭ ناتيجەسىندە كيكىلجىڭدەر تۋىندايدى. مۇنى تەك جاس وتباسىلاردىڭ پروبلەمالارىنا جاتقىزۋعا بولمايدى، 15-20 جىل وتاسقان ەرلى-زايىپتىلاردا دا وسىنداي ماسەلەلەر تۋىنداپ جاتادى.  ويتكەنى جاس كەلگەن سايىن قۇندىلىقتار مەن باسىمدىقتار دا وزگەرەدى. سوندىقتان بىرنەشە جىل وتاسقان جۇپتاردىڭ اراسىندا  دا كەلىسپەۋشىلىكتەردىڭ  ورىن الىپ جاتاتىندىعى بەلگىلى جايت.

شىنايى ومىرمەن بەتپە-بەت كەلۋ

«ۇيلەنۋ وڭاي – ءۇي بولۋ قيىن». كوپتەگەن جاستار ۇيلەنىپ، وتاۋ قۇرعان سوڭ ءومىر ادەمى ەرتەگىگە اينالادى دەپ ويلايدى. ال شىن مانىندە نەكەگە وتىرۋدىڭ ەكى جاققا دا جاۋاپكەرشىلىك پەن  بەلگىلى ءبىر مىندەتتەر جۇكتەيتىندىگى اقيقات. بۇعان اقشا، قارجى جانە تۇرمىستىق ماسەلەلەر قوسىلعان سوڭ جۇيكەنىڭ سىر بەرەتىندىگى بەسەنەدەن بەلگىلى. ەرتەگىدەگىدەي ءومىر ناقتىلى قاتال باعىتقا بەت بۇرعان سوڭ جۇپتار از ۋاقىتتا اجىراسىپ تىنادى.

ستاتيستيكاعا جۇگىنسەك، اجىراسۋعا ەرلەرگە قاراعاندا ايەلدەر ءجيى ارىز بەرەدى ەكەن. مۇنىڭ سەبەبى – وتباسىنىڭ ۇيىتقىسى سانالعان ايەلدەردىڭ شىدامىنىڭ شەگىنە جەتۋىنەن. كوپ جاعدايدا وتباسىن تۇرمىس، قارجى جاعىنان نازىك جاندىلار العا سۇيرەيتىنىن بىلەمىز.  ۇساق-تۇيەك بىلاي تۇرسىن، كۇردەلى ماسەلەلەردى شەشىپ، بالا تاربيەسىمەن اينالىسادى. ونىڭ ۇستىنە جاڭا زاماننىڭ ايەلدەرى قارجى جاعىنان تاۋەلدى ەمەس، سوندىقتان وتباسىنداعى وزبىرلىق پەن الىمجەتتىككە مويىنۇسىنا قويمايدى. وكىنىشكە قاراي بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندىق  قوعامنان اجىراسۋ ءۇردىسىن مۇلدەم سىزىپ تاستاۋ مۇمكىن ەمەس. الايدا، جاس وتباسىلار مەكتەبىن، داعدارىس ورتالىقتارىن قۇرىپ،  قوعامداعى بۇل كەلەڭسىز جايدىڭ الدىن الۋعا ابدەن بولادى. سونداي-اق، پسيحولوگ ماماندار تاراپىنان جاسوسپىرىمدەر اراسىندا وتباسى، نەكە تۇرعىسىندا اڭگىمەلەر، كەزدەسۋلەر  وتكىزىلىپ تۇرسا، وتباسىلىق ءومىر تۋرالى وڭ پىكىرلەر  قالىپتاسار ەدى. 

ەنە مەن كەلىن قارىم-قاتىناسى

اجىراسۋدىڭ باستى سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى – قارا شاڭىراقتا بىرگە تۇرىپ جاتقان ەنە مەن كەلىن ماسەلەسى. ەلىمىزدىڭ قاي وڭىرىندە بولسىن (اسىرەسە، وڭتۇستىك، باتىس ايماقتاردا) كەلىن مەن ەنەنىڭ بىرگە تۇرۋىنىڭ قيىندىقتارى كوپ.  نەگىزى ءار ايماقتاعى اجىراسۋدىڭ سەبەپتەرى ءارقيلى. وڭتۇستىك پەن باتىس وڭىرلەردە ەر ازاماتتار اكە-شەشەسىمەن، باۋىرلارىمەن بىرگە تۇرعىلارى كەلەدى، ال بويجەتكەندەر مۇنى كوپ جاعدايدا قالامايدى. دەمەك، كەلىندەردىڭ ءوز ۇستانىمدارى بار دەگەن ءسوز. ناتيجەسىندە جاستاردىڭ ومىرىنە تۋىسقاندارى ارالاسىپ، «پايدالى» كەڭەستەر بەرە باستايدى. وسىنىڭ سالدارىنان شاڭىراق شايقالادى. كەي كەزدەرى شەشەسىنىڭ ۇلىن كەلىنىنەن قىزعاناتىن ساتتەرى دە بايقالادى. نەمەسە كەرىسىنشە، شەشەسى ءسات سايىن قىزىنا تەلەفون شالىپ، جاعدايىن سۇراپ، جاستاردىڭ مازاسىن  الا بەرەدى. وسى ارەكەتىمەن-اق ول ءوزىن كۇيەۋ بالاسىنا  قالاي قارسى قويىپ العاندىعىن   بىلمەي قالادى.

      قازاق وتباسىندا اجىراسۋ دەگەن بولىپ پا ەدى؟

وسىعان دەيىن ءداستۇرلى قازاق وتباسىندا اجىراسۋ دەگەن  سيرەك بولۋشى ەدى. جاستار اۋىل اقساقالدارى مەن ۇلكەندەرىنىڭ ءسوزىن جەرگە تاستاماعان. ولار بۇزىعىن تىيىپ، اقىلىن ايتىپ، وتباسىنداعى ءجونسىز ۇرىس-كەرىستى بولدىرماي، پاتۋامەن ءبارىن رەتتەپ وتىرعان. وتباسى جانە نەكە ماسەلەسىن زەرتتەپ جۇرگەن  وتاندىق ەتنوگراف امانجول قالىش اجىراسۋ وتكەن عاسىردىڭ 40-50 جىلدارى كەڭ ەتەك جايا باستادى دەگەن پايىم ايتادى.  ەگەر 1950 جىلدارى ءاربىر ءجۇزىنشى وتباسى اجىراسسا، 1980 جىلدارى ءاربىر ءتورتىنشى، 1990 جىلدارى ءاربىر ءۇشىنشى وتباسىندا ەرلى-زايىپتىلاردىڭ جولدارى ەكى ايىرىلاتىن بولعان. 2000 جىلدارى تىركەلگەن 90 873 نەكەنىڭ 27 391ء-ى بۇزىلعان. ال  اراعا  11  جىل سالىپ قاراساق، 2011 جىلى  جىلى ۇيلەنگەن 160 517 جۇپتىڭ 44 928ء-ى اجىراسقان.  بۇل، اسىرەسە قاراعاندى، پاۆلودار مەن سولتۇستىكتە، شىعىس جانە ورتالىق ايماقتاردا قاتتى بەلەڭ العان. ول جاقتىڭ تۇرعىندارى ءۇشىن اجىراسۋ قالىپتى جاعداي بولىپ كەتكەن ءتارىزدى. قالاي دەسەك تە، قازاق قوعامى ءۇشىن بۇل «ايىقپاس كەسەلگە» اينالعانداي.  بۇل سوزىمىزگە مىنا ءبىر مالىمەتتەر دالەل بولا الادى.

    2024 جىلعى 4-ناۋرىزدا جاڭارتىلعان Petrelli Previtera-نىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك، ەلىمىز  اجىراسۋ كورسەتكىشى بويىنشا رەيتينگتە 105 ەلدىڭ ىشىندە  مالديۆ ارالدارىنان كەيىنگى ەكىنشى ورىندى يەلەنگەن. اجىراسۋ كورسەتكىشى 2024 جىلدىڭ باسىندا 1000 ادامعا شاققاندا 4،6-نى قۇراعان. بۇل جاعىنان حالىق سانى كوپ رەسەي مەن قىتايدى ارتقا تاستادىق. ءۇشىنشى ورىندا رەسەي (1000 ادامعا 3،9)، ءتورتىنشى ورىندا بەلارۋس (1000 ادامعا 3،5) جانە بەسىنشى ورىندا جۇڭگو (1000 ادامعا 3،2) تۇر.

قازاق قوعامىندا بۇرىن اجىراسۋعا بارۋ – ۇلكەن كۇنا، قىلمىس، ەرسى قىلىق رەتىندە قابىلداناتىن.  گەندەرلىك قۇقىق زاڭناماسى قابىلدانىپ، ايەلدەر قۇقىعى قوعامدا ايقىن كورىنىس تابا باستاعاننان كەيىن اجىراسۋ فاكتىسى دە كوپتەپ تىركەلە باستادى. ونىڭ  باستى  سەبەبى - ايەلدەردىڭ وز-وزدەرىن قامتاماسىز ەتە الاتىنداي دارەجەگە جەتۋى، ناتيجەسى جوعارىداعىداي. 

اجىراسۋدان ارلانبايتىن جاستاردىڭ كوبەيۋى الاڭداتارلىق جاعداي. 

RELATED NEWS
ساتتىلىك فورمۋلاسى: ۇتىس، ءۇمىت جانە الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىك
11 اقپان 2026
ساتتىلىك فورمۋلاسى: ۇتىس، ءۇمىت جانە الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىك

قازاق قوعامىندا «ب ا ق» ۇعىمى ءارقاشان ەڭبەكتىڭ، سابىردىڭ جانە سەنىمنىڭ سەرىگى رەتىندە قابىلدانعان. «سابىر ءتۇبى – سارى التىن» دەيدى حالىق. جاقىندا 37 855 200 تەڭگە كولەمىندەگى ۇتىس يەسىن تاپقاندا، بۇل ماتەل تاعى ءبىر مارتە وزەكتىلىگىن دالەلدەگەندەي بولدى. 5/36 لوتەرەياسىنىڭ جاڭا ميلليونەرى – الماتى قالاسىنىڭ تۇرعىنى نۇربول. ول 15 جىل بويى لوتەرەيا ۇتىستارىنا تۇراقتى تۇردە قاتىسىپ كەلگەن. ءبىر قاراعاندا، بۇل جاي عانا ستاتيستيكالىق ساتتىلىك سياقتى كورىنۋى مۇمكىن. ءبىراق 15 جىل دەگەن – تاباندىلىقتىڭ ولشەمى، ءۇمىتتىڭ ۇزىلمەگەن ۋاقىتى.

نۇربولدىڭ «بۇل كۇندى ۇزاق كۇتتىم» دەگەن ءسوزى – جەكە ادامنىڭ قۋانىشى عانا ەمەس، قوعامداعى سەنىم فەنومەنىنىڭ كورىنىسى. ءار بيلەت – مۇمكىندىك. ءبىراق مۇمكىندىك پەن جاۋاپكەرشىلىك قاتار جۇرگەندە عانا ونىڭ الەۋمەتتىك سالماعى ارتادى.

ۇلتتىق دەڭگەيدەگى لوتەرەيا نارىعىندا بۇل باعىتتى ايقىنداپ وتىرعان قۇرىلىم – «ءساتتى جۇلدىز». ۇلتتىق لوتەرەيا پرەزيدەنتى لىتكينا ماريا ۆلاديميروۆنا ءىرى ۇتىستاردىڭ ءاردايىم جۇيەلى الەۋمەتتىك جۇمىسقا ۇلاساتىنىن اتاپ كورسەتەدى. ونىڭ سوزىنشە، ءاربىر ساتىلعان بيلەت – تەك ۇتۋ مۇمكىندىگى ەمەس، قوعام دامۋىنا قوسىلعان ناقتى ۇلەس. بۇل جەردە ماڭىزدىسى – بيزنەس-مودەلدىڭ وزەگىنە 10% الەۋمەتتىك اۋدارىمداردىڭ ەنگىزىلۋى. وپەراسيالىق ويىن كىرىسىنىڭ 10% وتاندىق سپورتتى دامىتۋعا، تاعى 10% «قازاقستان حالقىنا» قوعامدىق قورىنا جانە 3% كرەاتيۆتى يندۋستريانىڭ دامۋىنا قولداۋعا  باعىتتالادى.

بۇل – جاي ستاتيستيكا ەمەس. الەۋمەتتىك كاپيتالدى قالىپتاستىرۋدىڭ ناقتى تەتىگى. ماسەلەن، 9–28 اقپان ارالىعىندا وتەتىن «مارافون Charity» قايىرىمدىلىق اكسياسى اياسىندا جينالعان قاراجاتتىڭ ءبىر بولىگى «100 اۋىل» جوباسىن قولداۋعا جۇمسالادى. بۇگىنگى تاڭدا وسى جوبا ارقىلى 30 000-نان استام بالا جانە 140 مەكتەپ سپورتتىق ينۆەنتارمەن قامتىلعان. بۇل – قۇرعاق ەسەپ ەمەس، اۋىل بالاسىنىڭ قولىنا تيگەن دوپ، مەكتەپ اۋلاسىندا ورناتىلعان تۋرنيك، قوزعالىسقا تۇسكەن ءومىر.

لوتەرەيا تەك ۇتىس مەحانيكاسىمەن شەكتەلمەيدى. ماسەلەن، «LOTO 6/49» تيراجدىق فورماتى – لوتەرەيا مادەنيەتىن قۇرىلىمداۋدىڭ مىسالى. قاتىسۋشى 1-دەن 49-عا دەيىنگى ساندار اراسىنان كومبيناسيا جينايدى، اۆتوتاڭداۋ مۇمكىندىگى بار. ءار بيلەت بويىنشا ۇتىس سوماسى 500 - 50 000 000 ₸ ارالىعىندا بەلگىلەنگەن. ال سۋپەر جۇلدە – 50 000 000 ₸. كەلەسى تيراج 915 نومىرىمەن 11 اقپان 2026 جىلى، 22:00-دە تىكەلەي ەفيردە وتەدى. بۇل اشىقتىق پەن جاريالىلىق قاعيداتىنىڭ ساقتالعانىن كورسەتەدى.

الەمدىك تاجىريبەگە كوز سالساق، ۇلىبريتانياداعى National Lottery جىل سايىن الەۋمەتتىك جوبالارعا ميللياردتاعان فۋنت باعىتتايدى. فرانسيادا FDJ ۇلتتىق مادەني مۇرا وبەكتىلەرىن قالپىنا كەلتىرۋگە قارجى بولەدى. اقش-تا شتاتتىق لوتەرەيالار ءبىلىم بەرۋ قورلارىن تولىقتىرۋدىڭ ماڭىزدى كوزىنە اينالعان. ياعني، لوتەرەيا – تەك كوڭىل كوتەرۋ ەمەس، قوعامدىق قارجىلاندىرۋ قۇرالى.

قازاق ويشىلى اباي «پايدا ويلاما، ار ويلا» دەگەن. قازىرگى لوتەرەيا نارىعىندا بۇل ۇستانىم بيزنەستىڭ جاڭا ەتيكاسىنا اينالۋى ءتيىس. ەگەر تابىس قوعامعا قايتسا، وندا لوتەرەيا الەۋمەتتىك كەلىسىمنىڭ ءبىر بولىگىنە اينالادى. «ۇتىس – جەكە تاريح، ءبىراق ونىڭ ارتىندا ورتاق قۇندىلىقتار تۇرۋى كەرەك» دەگەن تۇجىرىم وسىدان تۋىندايدى.

ارينە، سىن دا بار. لوتەرەيا – تاۋەكەل. ءبىراق تاۋەكەل مادەنيەتى قالىپتاسقاندا، ول جاۋاپكەرشىلىكپەن ولشەنەدى. قوعامدىق باقىلاۋ، اشىق ەسەپ، ناقتى پايىزدىق اۋدارىمدار – وسى سەنىمنىڭ تىرەكتەرى.

37 855 200 تەڭگە ۇتىپ العان نۇربولدىڭ وقيعاسى – جەكە ادامنىڭ جەڭىسى. ال 50 000 000 ₸ كولەمىندەگى سۋپەر جۇلدە – كەلەسى مۇمكىندىكتىڭ سيمۆولى. ءبىراق 30 000 بالا مەن 140 مەكتەپكە جەتكەن سپورتتىق قۇرال-جابدىق – جۇيەلى الەۋمەتتىك ساياساتتىڭ ناتيجەسى.

قازاق ادەبيەتىندە ساكەن سەيفۋللين «ءومىر – كۇرەس» دەگەن ەدى. بۇل كۇرەس تەك جەكە تابىس ءۇشىن ەمەس، ورتاق يگىلىك ءۇشىن دە ءجۇرۋى كەرەك. لوتەرەيا سالاسىنىڭ بولاشاعى دا وسى تەڭگەرىمدە جاتىر: مۇمكىندىك پەن مىندەتتىڭ، ۇتىس پەن ۇلەستىڭ، جەكە قۋانىش پەن قوعامدىق جاۋاپكەرشىلىكتىڭ توعىسىندا.

ساتتىلىك – كەزدەيسوقتىق ەمەس. ول سەنىممەن، جۇيەمەن جانە ورتاق قۇندىلىقتارمەن بەكىتىلگەندە عانا تۇراقتى مودەلگە اينالادى. بالكىم، كەلەسى 50 000 000 ₸ يەگەرى باسقا ءبىر قالا تۇرعىنى بولار. ءبىراق ماڭىزدىسى – ءار بيلەتتەن قوعامعا قايتاتىن ۇلەس. سەبەبى ۇلتتىڭ ۇتىسى – ءبىر ادامنىڭ بايلىعى ەمەس، ورتاق دامۋدىڭ قارقىنى.

 

سەنبەگەن جەڭىس: الماتىداعى ستۋدەنت قىزدىڭ كۇتپەگەن ب ا ق جولى
26 ناۋرىز 2026
سەنبەگەن جەڭىس: الماتىداعى ستۋدەنت قىزدىڭ كۇتپەگەن ب ا ق جولى

كەيدە ءومىردىڭ ءوزى ادامعا سەناريي جازىپ بەرەدى. اسىرەسە ول سەناريي كۇتپەگەن جەردەن باستالىپ، ءبىر ساتتە تاعدىردىڭ باعىتىن وزگەرتىپ جىبەرسە، وعان سەنۋ دە وڭاي ەمەس. بۇگىنگى كەيىپكەرىمىز — كارينا. باتىس قازاقستان وبلىسىنان الماتىعا كەلىپ، وقۋ مەن جۇمىسىن قاتار الىپ جۇرگەن قاراپايىم ستۋدەنت قىز. ءبىراق ءدال وسى قاراپايىم ءومىردىڭ اراسىندا ونىڭ باسىنان وتكەن وقيعا كوپشىلىكتىڭ قىزىعۋشىلىعىن تۋدىرىپ وتىر.

كارينا — ۇلكەن قالاعا ارمان قۋىپ كەلگەن جاستاردىڭ ءبىرى. الماتىعا قونىس اۋدارعانىنا كوپ بولماعان. ءقازىر وقىپ ءجۇر، سونىمەن قاتار قوسىمشا جۇمىس ىستەيدى. ياعني، ونىڭ كۇندەلىكتى تىرشىلىگى مىڭداعان ستۋدەنتتىڭ ومىرىنەن ايتارلىقتاي ەرەكشەلەنبەيدى: ساباق، جۇمىس، كۇيبەڭ تىرشىلىك. ءبىراق ءبىر كەشكى قوڭىراۋ ونىڭ ومىرىنە جاڭا پاراق اشتى.

«شىنىمدى ايتسام، ماعان كەشكى ۋاقىتتا حابارلاستى. جەڭىسكە جەتكەنىمە مۇلدەم سەنبەدىم. ءقازىر كوپ نارسەنى الاياقتىق دەپ قابىلدايمىز عوي، مەن دە ءدال سولاي ويلادىم»، — دەيدى كارينا.

ونىڭ كۇمانى ورىندى ەدى. بۇگىنگى سيفرلىق زاماندا ادامدار كەز كەلگەن كۇتپەگەن جاڭالىققا ساقتىقپەن قارايدى. اسىرەسە، «ءسىز ۇتتىڭىز» دەگەن حابارلامالار كوبىنە كۇدىك تۋدىرادى. كارينا دا العاشىندا بۇل جاعدايدى شىنايى دەپ قابىلداماعان. ءبىراق ول ەموسياعا بەرىلمەي، ناقتى ارەكەتكە كوشەدى.

«كەيىن بارلىق سايتتاردى، Instagram پاراقشالارىن تەكسەردىم. ماعان كەلەتىن مەكەنجايدى ناقتى ايتتى. سودان كەيىن عانا بارىپ، وسى جەرگە كەلدىم»، — دەيدى ول.

بۇل — قازىرگى جاستاردىڭ جاڭا مىنەزى. ولار سەنۋدەن بۇرىن تەكسەرەدى. اقپاراتتى سۇزگىدەن وتكىزەدى. كارينا دا ءدال سولاي ىستەدى. جەڭىستىڭ شىن ەكەنىنە كوز جەتكىزۋ ءۇشىن بىرنەشە دەرەككوزدى قاراپ، بارىپ كوز جەتكىزگەن.

الايدا ول ءالى دە سەنەر-سەنبەسىن بىلمەي وتىرعانىن جاسىرمايدى.

«ەندى عانا بۇنىڭ شىندىق ەكەنىنە كوزىم جەتكەندەي. ءبىراق ءالى دە تولىق سەنە الار ەمەسپىن»، — دەيدى ول كۇلىمسىرەپ.

كارينانىڭ ايتۋىنشا، ول لوتەرەيا الەمىنە جاقىندا عانا قىزىعا باستاعان. بۇرىن بۇل باعىت وعان مۇلدە قىزىق بولماعان.

«لوتەرەياعا قاتىسا باستاعانىما كوپ بولعان جوق. Loto 6/49 لوتەرەياسىنان قاتىستىم، بىرنەشە رەت TeleBingo-عا قاتىستىم. بۇرىن ەشقاشان ەشتەڭە ۇتىپ كورمەگەنمىن. ءتىپتى قىزىقپايتىنمىن دا»، — دەيدى ول.

بۇل قىزىعۋشىلىقتىڭ پايدا بولۋىنا ونىڭ اپكەسى سەبەپكەر بولعان.

«جاقىندا عانا قىزىعۋشىلىعىم وياندى. ويتكەنى اپكەم لەزدىك لوتەرەيالار ساتىپ الادى. سوسىن بىزگە ونلاين قاتىسۋعا دا بولاتىنىن ايتتى. سول كەزدە قوسىمشانى جۇكتەپ، تىركەلىپ، ءوز باقىتىمدى سىناپ كورەيىن دەپ شەشتىم»، — دەيدى كارينا.

ونىڭ بۇل قادامى — بۇگىنگى سيفرلىق ءداۋىردىڭ ايقىن كورىنىسى. ءقازىر كەز كەلگەن مۇمكىندىك سمارتفون ارقىلى قولجەتىمدى. ال ادام تەك باتىلدىق تانىتىپ، ارەكەت ەتسە جەتكىلىكتى.

ەڭ قىزىعى — كارينا بۇل جاڭالىقتى ءالى ەشكىمگە ايتپاعان.

«ازىرگە ەشكىمگە ايتقان ەمەسپىن. بۇل اتا-انام ءۇشىن توسىنسىي بولعانىن قالايمىن»، — دەيدى ول.

بۇل سوزدەردەن ونىڭ قاراپايىمدىلىعى مەن وتباسىنا دەگەن قۇرمەتى انىق بايقالادى. كوپ ادام مۇنداي جاڭالىقتى بىردەن جاريا ەتەر ەدى. ال كارينا ءۇشىن ەڭ ماڭىزدىسى — اتا-اناسىنىڭ قۋانىشى.

ونىڭ العاشقى جوسپارى دا وسىعان بايلانىستى.

«ارينە، اتا-اناما كومەكتەسەمىن. وقۋ اقىسىن تولەيمىن. قالعانىن ءالى ناقتى بىلمەيمىن»، — دەيدى ول.

بۇل جاۋاپتا ۇلكەن ومىرلىك ۇستانىم جاتىر. ياعني، كەزدەيسوق كەلگەن تابىستى تەك جەكە قاجەتتىلىككە ەمەس، وتباسىلىق قۇندىلىقتارعا باعىتتاۋ. بۇل — قازاقى تاربيەنىڭ ايقىن بەلگىسى.

كارينا ءوزىنىڭ جەڭىسىن «ساتتىلىك» دەپ باعالايدى. ءبىراق ونىڭ سوزدەرىنىڭ استارىندا ءبىر عانا ساتتىلىك ەمەس، بەلگىلى ءبىر باتىلدىق تا جاتىر. ويتكەنى ول جاڭا مۇمكىندىكتى بايقاپ، ارەكەت ەتتى.

«ارينە، ەگەر ءبىر رەت جولىم بولسا، تاعى دا جەڭىسكە جەتەمىن دەپ ويلايمىن. ساتتىلىك تەك قانا ساتتىلىك تىلەيمىن»، — دەيدى ول.

كارينانىڭ وقيعاسى — بۇگىنگى جاستار ءۇشىن ماڭىزدى سيگنال. بىرىنشىدەن، كەز كەلگەن اقپاراتتى تەكسەرۋ كەرەك. ەكىنشىدەن، مۇمكىندىككە سەنۋ ءۇشىن ارەكەت قاجەت. ۇشىنشىدەن، تابىس كەلگەن جاعدايدا ونىڭ قۇنىن ءتۇسىنىپ، دۇرىس باعىتقا جۇمساۋ ماڭىزدى.

بۇل وقيعادا رومانتيكا دا، رەاليزم دە بار. ءبىر جاعىنان — كۇتپەگەن جەڭىس. ەكىنشى جاعىنان — كۇمان، تەكسەرىس، ناقتى ارەكەت. ءۇشىنشى جاعىنان — قاراپايىم ارماندار: اتا-اناعا كومەكتەسۋ، وقۋىن جالعاستىرۋ.

سوندىقتان كارينانىڭ حيكاياسى — جاي عانا لوتەرەيا تۋرالى اڭگىمە ەمەس. بۇل — قازىرگى قازاقستاندىق جاستىڭ پورترەتى. سەنىم مەن كۇماننىڭ، مۇمكىندىك پەن جاۋاپكەرشىلىكتىڭ، ارمان مەن شىنايىلىقتىڭ توعىسقان تۇسى.

ال ءومىردىڭ باستى پارادوكسى — كەيدە ەڭ ۇلكەن وزگەرىستەر ءدال سەنبەگەن ساتتە باستالادى.

ءومىردى وزگەرتكەن جەڭىس
30 شىلدە 2025
ءومىردى وزگەرتكەن جەڭىس

كەيبىر كۇندەر بار. تاڭمەن تالاسا تۇرىپ، كەشكە دەيىن كۇيبەڭ تىرلىكپەن ءوتىپ كەتەدى. ال كەي كۇندەر بار – ءومىردىڭ بەتالىسىن باسقا ارناعا بۇرادى. 20 شىلدە سونداي كۇن بولدى. سەبەبى ءدال سول كۇنى TeleBingo ويىنىنىڭ ەفيرىندە ءبىر ەمەس، ەكى بىردەي تاعدىر وزگەردى. ءبىرى – استانالىق عالىمجان، ەكىنشىسى – تۇركىستان وبلىسىنىڭ تۇرعىنى، ۆەرا ەسىمدى ءۇي شارۋاسىنداعى ايەل.

بۇل – جاي عانا جەڭىس ەمەس. بۇل – جۇرەككە ءۇمىت، كوزگە قۋانىش، ومىرگە وزگەرىس سىيلاعان ءسات.

6 842 242 تەڭگە. ءبىر ساتتە كەلگەن جەڭىلدىك

مۇناي مەن گازدىڭ اراسىندا ءجۇرىپ، كۇندە ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن عالىمجان – ەلوردا تۇرعىنى. TeleBingo، LOTO 6/49 جانە 5/36 سەكىلدى لوتەرەيالاردىڭ بۇرىننان قاتىسۋشىسى. بۇل جولى دا ساتتىلىك قاسىنان تابىلدى. تۋرا 6 842 242 تەڭگە. بۇل – تەك اقشا ەمەس، بۇل – ەركىن تىنىس، جەڭىل دەم، بولاشاققا دەگەن سەنىم.

"ۇلكەن قىزىعۋشىلىقپەن قاتىسامىن. ءبىراق جاۋاپكەرشىلىكتى دە ۇمىتپايمىن. ارينە، مۇنداي جەڭىس قۋانىش پەن جەڭىلدىك سەزىمىن اكەلەدى"، – دەيدى عالىمجان. ۇيلەنگەن، ەكى بالانىڭ اكەسى. بۇل اقشا – تەك وزىنە ەمەس، وتباسىنىڭ بولاشاعىنا سالىنعان ينۆەستيسيا. قارىز جابىلادى، كۇندەلىكتى شىعىن رەتتەلەدى.

جەڭىس – ەڭبەكپەن ۇيلەسكەندە عانا شىنايى باقىتقا اينالادى.

تولەبي اۋدانى. ءۇي شارۋاسىنداعى ايەل. 15 ميلليون تەڭگە.

ۆەرانىڭ وقيعاسى ءتىپتى كينوعا سۇرانىپ تۇرعانداي. ءجاي عانا ايەل. ءجاي عانا انا. ءۇش بالانىڭ اناسى. جولداسىنىڭ سۇيەنىشى. اجەسىنىڭ كۇتۋشىسى. العاشقى لوتەرەيا بيلەتىن ءۇش اي بۇرىن عانا ساتىپ العان. بۇرىن-سوڭدى مۇندايعا قاتىسپاعان. ءبىراق ىشتەي ءبىر ۇمىتپەن ساتىپ العان. سول ءۇمىت اقتالدى.

تەلەديداردان پاتەر ۇتىسى جايلى ەستىگەندە، سەنە المادى. ۇلتتىق لوتەرەيانىڭ call-ورتالىعىنا ءوزى حابارلاسىپ، تەكسەرىپ كوردى. سوسىن عانا شىمكەنتتەگى "ءساتتى جۇلدىز" كەڭسەسىنە بارىپ، ۇتىسىن راسىمدەدى. ءبىراق پاتەر ەمەس، 15 000 000 تەڭگە اقشالاي سىيلىقتى تاڭدادى. سەبەبى ءومىردىڭ جوسپارى كەيدە پاتەردەن دە كەڭ.

"نەگىزى مەنىڭ جولىم بولدى. ال ءارى قاراي نە بولارىن ءومىر ءوزى كورسەتەدى"، – دەيدى ۆەرا كۇلىمدەپ. بۇل كۇلكى – ىشكى سەنىمنىڭ، جۇرەك قۋانىشىنىڭ بەينەسى.

لوتەرەيا – ءۇمىتتىڭ ەكىنشى اتى

كەيدە ءبىز لوتەرەيانى تەك ساتتىلىك ويىنى دەپ قابىلدايمىز. ءبىراق ءاربىر بيلەت – ءبىر تاعدىر. ءاربىر تيراج – جاڭا تاراۋ. TeleBingo، LOTO 6/49، 5/36 – بۇل ساندار عانا ەمەس. بۇل – قاراپايىم ادامداردىڭ ەرەكشە وقيعالارى. بۇل – ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندەگى ءۇمىت ساۋلەسى.

"جەڭىمپازدارىمىزدى شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتايمىن! ءبىز ءارقاشان لوتەرەيا قاتىسۋشىلارىنا قۋانىش پەن جاقسى ەموسيالار سىيلاۋعا دايىنبىز. ءاربىر جەڭىس – بۇل جاي عانا ساتتىلىك ەمەس، شابىت بەرەتىن جانە ارماندارعا سەنىم ۇيالاتاتىن شىنايى وقيعا"، – دەدى "ءساتتى جۇلدىز" ۇلتتىق لوتەرەياسىنىڭ پرەزيدەنتى ماريا لىتكينا.

بۇل ءسوزدىڭ استارىندا – جۇزدەگەن، مىڭداعان تاعدىردىڭ ءۇنى جاتىر.

29 شىلدە. تاعى ءبىر مۇمكىندىك.

جەڭىس ەسىگىن قاققان ءسات – قايتا اينالىپ سوعۋى مۇمكىن. ول ءۇشىن ءبىر عانا بيلەت جەتكىلىكتى. 29 شىلدەدە "ءساتتى جۇلدىزدىڭ" YouTube ارناسىندا تىكەلەي ەفيردە LOTO 6/49 قاتىسۋشىلارى اراسىندا وتباسىلىق كروسسوۆەر ۇتىسى وتەدى. قاتىسۋ ءۇشىن 3 000 تەڭگەلىك بيلەت ساتىپ الۋ جەتكىلىكتى. بيلەتتەر ساۋدا نۇكتەلەرىندە جانە sz.kz سايتىندا قولجەتىمدى.

بۇل تەك تەمىر مەن دوڭگەلەك ەمەس. بۇل – وتباسىعا ارنالعان جاڭا ساياحات. جاڭا بەتبۇرىس.

ءبىر بيلەت – ءبىر ءومىر

عالىمجان مەن ۆەرانىڭ حيكاياسى – لوتەرەيانىڭ جاي ويىن ەمەس ەكەنىن دالەلدەيدى. بۇل – سەنىم مەن شابىتتىڭ، ءۇمىت پەن بولاشاقتىڭ توعىسقان تۇسى. كەيدە تەك ءبىر بيلەت – ءومىردىڭ باعىتىن تۇبەگەيلى وزگەرتىپ جىبەرەدى.

Ulys.kz وقىرماندارىنا ايتارىمىز: ساتتىلىك كۇتپەگەن ساتتە كەلەدى. ءبىراق وعان دايىن بولۋ – ءوز قولىڭىزدا.

ال ءسىزدىڭ بيلەتىڭىز دايىن با؟