Valúta baǵamy
  • USD -

    511.5
  • EUR -

    595
  • RUB -

    6.55
«Zań men tártip» ıdeologemasy aıasynda «Legal Talk: ashyq mıkrofon» formatyndaǵy jastar forýmy ótti
Jetisý oblysy ákiminiń baspasóz qyzmeti 24 jeltoqsan 2025
«Zań men tártip» ıdeologemasy aıasynda «Legal Talk: ashyq mıkrofon» formatyndaǵy jastar forýmy ótti

Qoǵamnyń turaqty damýy men azamattardyń qaýipsiz ómir súrýi eń aldymen zań ústemdigine, tártip pen jaýapkershilikke tikeleı baılanysty. Quqyqtyq mádenıeti joǵary, sanaly ári belsendi jas urpaq - ádiletti qoǵamnyń negizgi tiregi. Osy maqsatta «Zań men tártip» ıdeologemasy aıasynda Jetisý oblysynda «Legal Talk: ashyq mıkrofon» formatyndaǵy jastar forýmy ótkizildi. Atalǵan forým jastar men memlekettik organdar arasyndaǵy ashyq dıalogty nyǵaıtýǵa, quqyqtyq saýattylyqty arttyrýǵa jáne qoǵamdaǵy ózekti quqyqtyq máselelerdi birlese talqylaýǵa baǵyttalǵan mańyzdy alańǵa aınaldy.

Forým ashyq mıkrofon formaty boldy. Bul format qatysýshylarǵa óz oılaryn erkin bildirýge, kókeıinde júrgen suraqtaryn tikeleı sala mamandaryna qoıýǵa jáne naqty, túsinikti jaýap alýǵa múmkindik berdi. İs-shara barysynda zań men tártip, qoǵamdyq qaýipsizdik, jastardyń quqyqtary men mindetteri, ınternet keńistigindegi qaýipter, quqyq buzýshylyqtardyń aldyn alý taqyryptary keńinen qozǵaldy.

Forýmǵa spıker retinde Jetisý oblysy ákiminiń orynbasary Esdáýletov Dıas Rahmetuly, Jetisý oblysynyń prokýrory Jumaqanov Baýyrjan Albertuly, Jetisý oblysynyń Ekonomıkalyq tergep-tekserý departamentiniń basshysy Túmelıev Erkin Amangeldiuly, Jetisý oblysy Polısıa departamenti bastyǵynyń orynbasary Baıkenov Jasulan Qudaıbergenuly qatysty.

Sala mamandary jastarmen ashyq pikir almasyp, óz tájirıbelerimen bólisip, quqyqtyq mádenıetti qalyptastyrýdaǵy ózekti baǵyttarǵa toqtaldy.

İs-shara barysynda ınteraktıvti oıyn uıymdastyrylyp, 1-oryn ıelengen qatysýshyǵa alǵys hat pen syılyq tabystaldy. Qatysýshylardyń belsendiligi men qyzyǵýshylyǵyn arttyrýǵa erekshe kóńil bólindi. Bul jastardyń quqyqtyq taqyryptarǵa degen kózqarasyn jeńil ári túsinikti formatta qalyptastyrýǵa yqpal etti.

Atalǵan forým jumysyna 200-ge jýyq jas tartyldy. Forým jastardyń azamattyq ustanymyn nyǵaıtýǵa, zańǵa qurmetpen qaraýǵa tárbıeleýge jáne qoǵamdyq tártipti kúsheıtýge baǵyttalǵan júıeli jumystyń mańyzdy bóligi boldy. Bul - tek pikir almasý alańy ǵana emes, jaýapkershiligi joǵary, sanaly qoǵam qalyptastyrý jolyndaǵy naqty qadam.

İ. Jansúgirov atyndaǵy Jetisý ýnıversıtetiniń stýdenti Aqerke Esqaraevanyń aıtýynsha, is-shara óte qyzyqty ári mazmundy ótti.

- Quqyq qorǵaý organdarynyń basshylary men oblys ákimi orynbasarynyń jastarmen kezdesýge arnaıy kelýi erekshe áser qaldyrdy. Olar qoıylǵan suraqtarǵa ashyq túrde jaýap berip, kúrdeli taqyryptardan qashqan joq. Mundaı format zań men tártiptiń is júzinde qalaı jumys isteıtinin tereńirek túsinýge múmkindik beredi. Ásirese dropperlik taqyryptyń talqylanýy este qaldy, sebebi bul qazirgi jastar úshin ózekti másele. Kóp jaǵdaıda onyń saldaryna mán berilmeı jatady, sondyqtan mundaı túsindirý jumystary óte mańyzdy. Osyndaı jastarmen ashyq kezdesýler aldaǵy ýaqytta da jıi uıymdastyrylsa degen oıymyz bar, - dedi ol.

RELATED NEWS
1 qańtardan bastap zeınetaqy men járdemaqy kólemi ósti
05 qańtar 2025
1 qańtardan bastap zeınetaqy men járdemaqy kólemi ósti

2025 jylǵy 1 qańtardan bastap memlekettik járdemaqylar men bazalyq zeınetaqy tólemderiniń barlyq túriniń mólsheri  6,5 paıyzǵa, yntymaqty zeınetaqy 8,5 paıyzǵa kóterildi, - dep habarlaıdy QR Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi.

2025 jylǵy 1 qańtardan bastap bazalyq zeınetaqynyń eń tómen mólsheri eń tómen kúnkóris deńgeıiniń 65 paıyzynan 70 paıyzǵa deıin ulǵaıtyldy, bul 32 360 teńge bolyp, onyń eń joǵary mólsheri eń tómen kúnkóris deńgeıinen 105-ten 110 paıyzǵa deıin arttyrylyp, 50 851 teńge bolady.

Mysaly, 2019 jyly zeınetkerlikke shyqqan 69 jastaǵy zeınetkerdiń 2024 jyly búdjetten tólenetin zeınetaqy mólsheri 156 856 teńge boldy, onyń ishinde bazalyq zeınetaqy tólemi – 45 578 teńge, yntymaqty zeınetaqy – 111 278 teńge. 2025 jylǵy 1 qańtardan bastap ósimdi eskere otyryp, osy zeınetker úshin zeınetaqynyń jalpy somasy 171 588 teńgege deıin ulǵaıdy, onyń ishinde bazalyq zeınetaqy – 50 851 teńge, yntymaqty zeınetaqy – 120 737 teńge boldy. Atalǵan somalarǵa BJZQ-daǵy tólemder kirmeıtinin atap ótý mańyzdy.

 

Sondaı-aq 2025 jylǵy 1 qańtardan bastap memlekettik járdemaqylardyń mólsheri ulǵaıdy:

  • 1, 2, 3 bala týǵanda beriletin járdemaqy 140 296 teńgeden 149 416 teńgege deıin, 4 jáne odan da kóp bala týǵanda beriletin járdemaqy – 232 596 teńgeden 247 716 teńgege deıin ulǵaıdy;
  • mólsheri balalar sanyna baılanysty beriletin kópbalaly otbasylarǵa arnalǵan  járdemaqy 4 balasy bar otbasylar úshin 59 183 teńgeden 63 030 teńgege deıin, 10 balasy bar otbasylar úshin – 147 680 teńgeden 157 280 teńgege deıin artty;
  • I top múgedektigi bar adamdarǵa arnalǵan járdemaqy 95 496 teńgeden 101 702 teńgege deıin, II top – 76 397 teńgeden 81 362 teńgege deıin, III top – 52 089 teńgeden 55 474 teńgege deıin ósti.

Sondaı-aq, Memlekettik áleýmettik saqtandyrý qorynan (budan ári – MÁSQ) asyraýshysynan aıyrylý jáne eńbekke qabilettiliginen aıyrylý boıynsha tólemder mólsheri 6,5 paıyzǵńa artty. Atalǵan tólemder mindetti áleýmettik saqtandyrý júıesine qatysýshylarǵa búdjetten beriletin memlekettik járdemaqylarǵa qosymsha júzege asyrylady.

Tólemderdiń mólsheri jeke sanattarǵa jáne mynalarǵa baılanysty bolady:

  • sońǵy 2 jylda MÁSQ-ǵa áleýmettik aýdarymdar júrgizilgen ortasha aılyq tabys;
  • eńbekke qabilettiliginen aıyrylý koefısıentteri;
  • asyraýyndaǵy adamdar sany;
  • mindetti áleýmettik saqtandyrý júıesine qatysý ótili jáne tabysty almastyrý.
Jańa jyldan bastap elimizde kedeılik shegi basqasha esepteledi
27 jeltoqsan 2024
Jańa jyldan bastap elimizde kedeılik shegi basqasha esepteledi

Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi «Kedeılik sheginiń mólsherin aıqyndaý týraly» buıryqqa tıisti ózgerister engizdi, dep habarlaıdy Ulys.

2025 jyldan bastap Qazaqstanda ataýly áleýmettik kómek taǵaıyndaý úshin kedeılik shegi jańasha esepteledi. 

2025 jylǵy 1 qańtardan bastap kedeılik shegi medıanalyq tabystyń 35 paıyzyn quraıdy. Biraq onyń mólsheri óńirlik eń tómengi kúnkóris deńgeıiniń 70%-ynan tómen bolmaýǵa tıis.

Aıta keteri, qazir kedeılik shegi eń tómen kúnkóris deńgeıiniń 70 paıyzy mólsherinde aıqyndalady.

Buıryq 6 qańtarda kúshine enedi.

Endi  birneshe jumysta qatar istegen áıelder dekrettik tólemdi az alatyn bolady
12 sáýir 2025
Endi birneshe jumysta qatar istegen áıelder dekrettik tólemdi az alatyn bolady

Bıyl sáýir aıynan bastap Qazaqstanda dekrettik tólemderdi esepteý tártibine qatysty ózgeris kúshine endi. Endi júktilik pen bosanýǵa baılanysty áleýmettik tólem 7 eń tómengi jalaqydan aspaıtyn ortasha aılyqpen esepteledi. Iaǵnı bir emes, birneshe jumysta qatar istep, aıyna 595 myń teńgeden artyq tabys taýyp júrgen júkti áıel dekretke shyqqanda eń kóp degende 2 499 000 teńge alady. Al keıbir analardyń 3 391 500 teńge alýǵa da quqyǵy bar. 

Mysaly, qyzmetker áıel jumysynan 2025 jylǵy sáýirde dekretke shyqsa, onyń ortasha aılyq kirisin anyqtaý kezinde 2024 jylǵy sáýirden 2025 jylǵy naýryzǵa deıingi kezeń eskeriledi.

«Eger sońǵy 12 aıdaǵy ortasha aılyq kiris 595 000 teńgeden kóp bolsa (jumys berýshilerdiń sanyna qaramastan), onda ol áıelge júktilikke jáne bosanýǵa baılanysty áleýmettik tólem bylaı taǵaıyndalady: emhana paraǵy 126 kúnge berilgen jaǵdaıda – 2 499 000 teńge; emhana paraǵy 170 kúnge berilgen jaǵdaıda –  3 391 500 teńge», - dep túsindirdi Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi.

Aıta keteri, ıadrolyq synaqtyń zardabyn tartqan aımaqta turatyn jáne jeńildikter men ótemaqylarǵa quqyǵyn rastaıtyn kýáligi bar áıelderge emhana paraǵy 170 kúnge beriledi. Iaǵnı osy sanatqa kiretin analardyń dekrettik tólemi 3,4 mıllıon teńgeni quraıdy.

Degenmen ortasha aılyq kirisi 595 myń teńgeden asatyn áıelder jumys berýshi arqyly qosymsha tólem ala alady. Eńbek kodeksine sáıkes, jumys berýshi Qordan tólengen somany shegerip, ortasha jalaqysyn saqtaı otyryp, júktilikke jáne bosanýǵa baılanysty demalysqa aqy tóleıdi. Bul eńbek shartynda nemese ujymdyq shartta, jumys berýshiniń aktisinde kózdelýi múmkin. Eger mundaı ereje bolmasa, qyzmetker ony sol qujattarǵa engizýdi talap etýge quqyly.

Al sońǵy 12 aıdaǵy ortasha tabysy 595 myń teńgeden tómen áıelder úshin júktilikke jáne bosanýǵa baılanysty áleýmettik tólemdi taǵaıyndaý tártibi ózgermeıdi.

Segizinshi sáýirden kúshine engen bul ózgeristerdiń jumys istemeıtin áıelderge esh qatysy joq. Olar sol kúıi sábı dúnıege kelgende memleketten beriletin birjolǵy tólem men bala kútimine baılanysty járdemaqyny ala beredi.

Bala týǵanda beriletin birjolǵy memlekettik járdemaqy:

  • birinshi, ekinshi, úshinshi balaǵa – 38 AEK nemese 149 416 teńge;
  • tórtinshi jáne odan keıingi balalarǵa – 63 AEK nemese 247 716 teńge.

Al otbasynda egiz, úshem ne tórtem dúnıege kelse, birjolǵy járdemaqy ár sábıge bólek tólenedi.

Biz týraly
ulys.kz — aqparattyq, saraptamalyq jáne tanymdyq baǵyttaǵy materıaldardy beredi.
 
Mýltımedıalyq joba zaman talabyna saı jasalǵan. Qazaqstannyń aqparattyq naryǵyn sapaly
kontentpen qamtamasyz etýge úles qosýǵa baǵyttalǵan. Mundaǵy saraptamalyq, tanymdyq
maqalalar san salany qamtıdy. Geostrategıa, geoekonomıka, geosaıasat, halyqaralyq
qatynastar men eldiń ishki-syrtqy saıasaty, ekonomıka, jahanda bolyp jatqan tektonıkalyq
ózgerister men trend taqyryptar ulttyq múdde turǵysynan tereń taldanyp qazaq
oqyrmandaryna jetkiziledi. Ortalyq Azıa men Túrki álemine erekshe kóńil bólinedi.